De herontwikkeling van het overdekte winkelcentrum De Els in Waalwijk gaat een beslissende fase in. Als de gemeenteraad in december 2026 instemt met de plannen, begint in januari 2027 de sloop voor het eerste deelproject, het Schoolkwartier. Dat meldde PropertyNL op 19 november 2026. Het project, dat geldt als een van de grootste binnenstedelijke transformaties van Brabant, moet het verouderde winkelcentrum vervangen door een gemengd stadsdeel met 400 tot 450 woningen, circa 8.700 m² commerciële ruimte en nieuwe pleinen en groen.
Van overdekt winkelcentrum naar stadswijk
De Els is het belangrijkste winkelcentrum van Waalwijk, maar kampte volgens AM al jaren met leegstand. Het plan is om een groot deel van het bestaande complex te slopen en te vervangen door een open stadsdeel waarin wonen, winkelen en ontmoeten samenkomen. Naast de woningen, waarvan een aanzienlijk deel betaalbaar en sociaal wordt, komen er nieuwe winkels en horeca, openbare ruimte en meer groen. Het vernieuwde centrum moet in 2033 volledig klaar zijn; de uitvoering verloopt in fasen.
Het eerste deelproject, het Schoolkwartier, omvat volgens PropertyNL 24 starterswoningen, horecaruimte en een nieuw stadsplein. Uit het voorjaarsbericht 2026 van de gemeente Waalwijk blijkt dat de gemeente de ontwikkelaar van het Schoolkwartier, Sanders, in september 2025 heeft gevraagd extra prioriteit te geven aan het bouwplan voor een nieuwe HEMA met appartementen erboven. Die haast hangt samen met de subsidie uit de Woningbouwimpuls (Wbi), die is gekoppeld aan een tijdige start van de bouw van de eerste woningen in het projectgebied. Voor dit deel loopt een aparte ruimtelijke procedure in de vorm van een buitenplanse omgevingsplanactiviteit.
Brede coalitie van partijen
De gebiedsontwikkeling van De Els wordt geleid door AM en Rezidenz Development, met BanBouw als bouwpartner. Daarnaast zijn woningcorporatie Casade, de gemeente Waalwijk, de provincie Noord-Brabant en het Rijk betrokken. Wethouder Milos Boksan van Waalwijk noemde het op LinkedIn een project van Champions League-niveau en sprak van een nieuwe toekomst voor de locatie.
De samenwerking tussen de ontwikkelaars werd in juni 2025 bekendgemaakt. AM, onderdeel van Koninklijke BAM Groep, sloot toen een samenwerkingsovereenkomst met Rezidenz, dat de plannen voor een integrale herontwikkeling had uitgewerkt in nauw overleg met de ondernemersvereniging, vastgoedeigenaren en de gemeente, en dat ook panden in De Els verwierf. In mei 2025 tekenden de gemeente en Rezidenz al een voorovereenkomst met de uitgangspunten. Bij de aankondiging in 2025 sprak AM van ongeveer 400 woningen, verdeeld in 30 procent sociale huur, 40 procent middeldure huur en 30 procent vrije sector, met circa 8.700 m² commerciële ruimte in de plint die terugkomt. De betrokkenheid van provincie en Rijk loopt onder meer via subsidies, grondverwerving en de aanleg van openbare ruimte.
Stedenbouwkundig plan en parkeergarage
Het gemeentelijk voorjaarsbericht schetst ook de stappen die nog moeten worden gezet. Het voorlopig stedenbouwkundig ontwerp van december 2024 vormde de basis voor de grondexploitatie die de raad in mei 2025 vaststelde. Sinds augustus 2025 werd het plan geoptimaliseerd, onder meer met een aangepaste positie en omvang van de parkeergarage (een uitdrukkelijke wens van de gemeente) en een extra woonhof aan de noordkant (een wens van AM). Volgens de gemeente bleef het lastig om partijen voor de ondergrondse infrastructuur aan tafel te krijgen, en bleven de discussies over netcongestie in de twaalf grootste Brabantse steden, waaronder Waalwijk, weerbarstig.
De gemeente verwachtte in mei 2026 het definitieve stedenbouwkundige ontwerp eind 2026 of begin 2027 aan de raad voor te leggen. Tegelijk wil zij de raad laten instemmen met de investering in een nieuwe parkeergarage, de eerste openbare gemeentelijke garage van Waalwijk. De raad hanteert daarbij als uitgangspunt dat parkeren minimaal kostendekkend moet zijn. Voor het ontwerp wordt een gespecialiseerd ontwerpteam geselecteerd op kwaliteit, plan van aanpak en prijs.
Past in landelijke trend
De transformatie van De Els past in een bredere beweging in Nederlandse winkelgebieden. Volgens het Winkelmarktrapport 2026 van NVM Business, eveneens op 19 november gepubliceerd, staan middelgrote steden het meest onder druk: daar daalde het aantal verkooppunten tussen 2021 en 2026 met ongeveer 10 procent, tegen 4 procent in de grote steden. Tegelijk groeit het aantal woningen in winkelgebieden: in 2025 werden er bijna 7.000 opgeleverd en er zijn er bijna 13.200 in aanbouw. NVM Business pleit voor uitbreiding van de Impulsaanpak Winkelgebieden, de rijksregeling waarmee gemeenten samen met marktpartijen verouderde winkelgebieden aanpakken.
De gemeente Waalwijk werkt al sinds 2016 aan haar binnenstad, eerst via het programma Binnenstad met het stedenbouwkundig masterplan Waalwijk Stadscentrum uit juli 2022 en de Centrumvisie Waalwijk uit april 2024. Volgens het voorjaarsbericht is een aantrekkelijke binnenstad met goede voorzieningen van belang voor het woonklimaat in de hele stad. Voor de herontwikkeling van De Els zette de gemeente een aparte projectstructuur op.
Wat volgt
De eerstvolgende stap is het raadsbesluit in december 2026. Stemt de raad in, dan start in januari 2027 de sloop voor het Schoolkwartier. Daarna volgen de overige deelgebieden in fasen; voor de deelgebieden 4.1 en 4.2 is woningbouw pas na 2030 voorzien. Het complete vernieuwde stadshart moet in 2033 gereed zijn. Gelijktijdig met het definitieve stedenbouwkundige ontwerp beslist de raad naar verwachting over het krediet voor de parkeergarage.
Bron: PropertyNL – Nieuw stadshart brengt Waalwijk in Champions League-sferen (19 november 2026)
Extra bronnen: Gemeente Waalwijk – Voorjaarsbericht 2026 (mei 2026) · AM – AM and Rezidenz sign cooperation agreement for redevelopment shopping centre De Els in Waalwijk (18 juni 2025) · NVM – Detailhandel maakt plaats voor gezondheid en ontmoeting in Nederlandse winkelstraat (19 november 2026)
Geef een reactie