Projectontwikkelaar SENS real estate heeft zijn directie uitgebreid met Steven Zijlstra. De 34-jarige ontwikkelaar maakt sinds 1 januari 2024 deel uit van de leiding van het bedrijf, zo meldde PropertyNL op 8 januari. Hij werkt sinds 2019 bij SENS en was onder meer betrokken bij de herontwikkeling van het Stationspostgebouw in Den Haag, het Amsterdamse woongebouw The Vanzz en de plannen voor Escher Gardens bij station Hollands Spoor.

Vierkoppige directie

Met de benoeming bestaat de directie van SENS real estate uit vier personen. Zijlstra schuift aan naast Gerard Schoenaker, Abdel Salemi en Gert Jan Smit. Volgens de ontwikkelaar is de uitbreiding een antwoord op de groei van de projectportefeuille en op het feit dat projectontwikkeling steeds complexer wordt. Wat die complexiteit precies inhoudt, licht het bedrijf in het bericht niet verder toe, maar de projecten waaraan Zijlstra de afgelopen jaren werkte laten zien waar de uitdagingen liggen: binnenstedelijke locaties, monumentale gebouwen, gemengde programma’s met wonen en werken, en trajecten waarin gemeente, eigenaar en gebruiker tegelijk aan tafel zitten.

Zijlstra kwam in 2019 bij SENS binnen als projectontwikkelaar en richtte zich daar op binnenstedelijke opgaven. Voor zijn overstap werkte hij bij Diepenhorst De Vos en Partners (DVP), waar hij planontwikkelaar en projectmanager was. Daarnaast is hij voorzitter van een eigenarenvereniging in de Haagse binnenstad. Die rol sluit aan bij het werkterrein van SENS, dat meerdere projecten in Den Haag op zijn naam heeft staan.

Van postgebouw tot woontorens

Het bekendste project in het cv van Zijlstra is de herontwikkeling van het Stationspostgebouw aan de rand van het Haagse centrum, bij station Hollands Spoor. Het gebouw is een rijksmonument en werd ontworpen door rijksbouwmeester G.C. Bremer. De bouw begon rond 1940, werd door de oorlog stilgelegd en het complex werd pas in 1949 in gebruik genomen. Het gebouw werd van oorsprong voor de posterijen neergezet.

Het monument kreeg een nieuw leven als hoofdkantoor van PostNL. De herontwikkeling werd gedragen door LIFE.NL, een samenwerking van de Belgische partijen LIFE en Gijbels Group, met SENS real estate als ontwikkelpartner. KCAP tekende voor de architectonische transformatie en Kraaijvanger Architects voor het interieur. De bouw lag in handen van een combinatie van BESIX en J.P. van Eesteren, met Unica als installateur. In december 2019 werd de opdracht voor de verbouwing goedgekeurd. Volgens projectbeschrijvingen gaat het om circa 30.000 m², met naast het hoofdkantoor van PostNL ook verhuurbare ruimtes, horeca, flexwerkplekken en een buurtfunctie. Achter de historische gevel werd een glazen ‘tweede huid’ aangebracht om de energieprestaties van het gebouw te verbeteren zonder het monumentale karakter aan te tasten.

In Amsterdam werkte Zijlstra aan The Vanzz, een woongebouw dat SENS presenteert als woonproject met een geïntegreerd fietsparkeerconcept. Het project past in een bredere trend waarbij ontwikkelaars in de grote steden minder ruimte reserveren voor auto’s en meer voor fietsen en deelmobiliteit, mede onder invloed van lagere parkeernormen in gemeentelijk beleid.

Het derde project dat bij zijn benoeming wordt genoemd, Escher Gardens, is nog volop in voorbereiding. Het plan voorziet in een combinatie van woningen en kantoorruimte op een locatie aan de Waldorpstraat, tussen station Hollands Spoor en het Mondriaancollege. Het terrein wordt nu als parkeerterrein gebruikt. De gemeente Den Haag noemt Redevco en SENS real estate als ontwikkelaars. Het ontwerpbestemmingsplan lag ten tijde van de benoeming van Zijlstra ter inzage, van 14 december 2023 tot 24 januari 2024, en in december 2023 organiseerde de gemeente een inloopbijeenkomst voor omwonenden. De ontwikkeling maakt deel uit van de grotere herontwikkeling van het gebied rond Hollands Spoor en Laakhavens, dat de gemeente Den Haag wil omvormen tot een stedelijk woon- en werkgebied als onderdeel van het Central Innovation District.

Directie in een lastige markt

De uitbreiding van de directie valt in een moeilijke periode voor projectontwikkelaars. In 2023 kampte de sector met hogere rente, gestegen bouwkosten en een terughoudende beleggersmarkt, waardoor veel projecten langer in de voorbereidingsfase bleven of opnieuw moesten worden doorgerekend. Juist ontwikkelaars die zich toeleggen op binnenstedelijke transformatie en herbestemming hebben in die omstandigheden te maken met lange doorlooptijden, intensief overleg met gemeenten en een grote afhankelijkheid van partners die het kapitaal aandragen.

SENS werkt vaak samen met partners, zoals bij het Stationspostgebouw met LIFE en Gijbels. Dat model vraagt om een directie die zowel de inhoud van projecten als de relatie met investeerders en overheden kan dragen. Door een ontwikkelaar uit de eigen gelederen in de directie op te nemen, haalt het bedrijf de kennis van lopende projecten dichter bij het bestuur. Zijlstra brengt ervaring mee met zowel kantoren in een monumentaal gebouw als met nieuwbouw van woningen, twee segmenten die in de Haagse en Amsterdamse markt steeds vaker in één gebiedsontwikkeling samenkomen.

Bij SENS groeit daarmee een projectontwikkelaar door naar de directie wiens projecten tot de grotere opgaven van het bedrijf behoren.

Wat er nu volgt

Voor Zijlstra en zijn mededirecteuren staat de komende periode vooral in het teken van de voortgang van Escher Gardens. Na de inspraakperiode op het ontwerpbestemmingsplan volgt de gemeentelijke besluitvorming, waarna de ontwikkelaars verder kunnen met het uitwerken van het ontwerp en de vergunningaanvragen. Daarnaast blijft de vraag hoe SENS zijn bredere portefeuille van binnenstedelijke projecten door een markt met hoge bouwkosten en voorzichtige beleggers loodst. De uitgebreide directie moet het bedrijf daarvoor meer slagkracht geven.

Lees ook: Omgevingswet en Wkb in werking: wat verandert er voor zakelijk vastgoed en Capital Value: beleggingen in zorgvastgoed halveren in 2023, nieuwbouw blijft ver achter bij ouderenambitie.

Bron: PropertyNL
Extra bronnen: SENS real estate · BESIX – gunning Stationspostgebouw (15 januari 2020) · World Architecture – Stationspostgebouw (31 januari 2023) · Gemeente Den Haag – Escher Gardens