Het Jaarcongres Stedelijke Transformatie 2025 vindt plaats op 17 april en wordt georganiseerd in samenwerking met de provincie Noord-Holland. Dat maakte het programma Stedelijke Transformatie op 7 januari 2025 bekend in een bericht op Omgevingsweb (PONT Omgeving), waarin ook een Winterspecial wordt aangekondigd die terugblikt op het afgelopen halfjaar. Het thema van het congres is helder en strijdbaar: gebiedsontwikkeling kan gezond én snel, zo stellen de organisatoren.

Gezond en snel als uitgangspunt

Met de titel ‘Gebiedsontwikkeling: gezond en snel, het kan wél!’ leggen de organisatoren de lat bewust hoog. Volgens het bericht wil het congres een platform zijn voor kennisdeling, inspiratie en samenwerking tussen professionals die betrokken zijn bij complexe stedelijke ontwikkelingen. Het programma Stedelijke Transformatie richt zich op de uitdagingen en kansen van het ombouwen van bestaande stedelijke gebieden, en wil betrokkenen vooral handvatten bieden om gebieden sneller, gezonder en duurzamer te ontwikkelen.

Een uitgewerkt congresprogramma, een sprekerslijst of de precieze locatie van het congres worden in het bericht niet genoemd. Voor verdere informatie verwijzen de organisatoren naar stedelijketransformatie.nl. Wel staat vast dat de provincie Noord-Holland als partner bij deze editie betrokken is.

Winterspecial blikt terug

Naast de aankondiging van het congres brengt het programma een Winterspecial uit. Die geeft een overzicht van de activiteiten van het afgelopen halfjaar, met praktijkvoorbeelden en lessen over gebiedsontwikkeling. De special is als pdf beschikbaar. Voor professionals die de bijeenkomsten van het programma niet hebben kunnen volgen, biedt die terugblik een bondig beeld van de casussen die aan bod kwamen en van de knelpunten die in de praktijk het tempo bepalen.

Een vaste waarde in de agenda

Het jaarcongres is een terugkerend moment voor de transformatiepraktijk. De editie van 2022 stond op 2 juni van dat jaar gepland in Den Haag, onder het motto ‘Transformeren voor de toekomst’. Volgens de aankondiging van het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties stond toen de vraag centraal hoe transformatieprojecten kunnen leiden tot toekomstbestendige woongebieden. Marja Appelman, destijds directeur Woningbouw bij dat ministerie, zou er spreken over de rol van het Rijk. Het congres trekt een brede groep deelnemers: Rijk en gemeenten, ontwikkelaars, woningcorporaties, kennisinstellingen en andere partijen die aan binnenstedelijke transformatie werken.

Vorig jaar stond het congres op 18 april 2024 op de agenda. NEPROM bracht die editie in januari 2024 onder de aandacht van zijn leden, met als rode draad de zoektocht naar nieuwe wijken binnen de bestaande stad. Voor leden van de vereniging van projectontwikkelaars was deelname toen kosteloos.

Waarom transformatie bovenaan de agenda staat

De keuze voor ‘snel’ in het thema van 2025 is veelzeggend. Binnenstedelijke transformatie – het ombouwen van verouderde kantoorlocaties, bedrijventerreinen en monofunctionele gebieden tot gemengde woon-werkmilieus – geldt al jaren als een belangrijke route om woningen toe te voegen zonder het buitengebied aan te tasten. Tegelijk zijn juist deze projecten berucht om hun lange doorlooptijd. Versnipperd eigendom, milieucontouren van bedrijven in de omgeving, bodemverontreiniging, de kosten van infrastructuur en de afstemming tussen veel partijen maken transformatie complex.

Het accent op ‘gezond’ sluit aan op een bredere beweging in de vakwereld. Gemeenten en provincies stellen steeds vaker eisen aan groen, luchtkwaliteit, geluid en beweegvriendelijkheid in nieuwe stedelijke gebieden. Voor ontwikkelaars en beleggers kan dat de businesscase onder druk zetten, maar het kan ook waarde toevoegen: wijken met veel groen en goede voorzieningen kunnen voor bewoners en gebruikers aantrekkelijker zijn. De vraag die het congres opwerpt, is in feite of die ambities en het gewenste tempo elkaar moeten bijten of juist kunnen versterken.

Voor het zakelijk vastgoed is de transformatieagenda direct relevant. Eigenaren van verouderde kantoren en bedrijfsgebouwen op locaties die gemeenten tot woon-werkgebied willen ombouwen, zien de waarde en de mogelijkheden van hun bezit veranderen. Beleggers die in gemengde gebieden willen investeren, hebben belang bij snellere en voorspelbaardere procedures. En voor gemeenten en provincies is de vraag hoe zij met grondbeleid, programmering en planprocedures de vaart erin kunnen houden.

Wat de sector van het congres mag verwachten

De samenwerking met een provincie is betekenisvol. Provincies spelen een rol bij de regionale woningbouwafspraken en bij het ruimtelijk beleid voor werklocaties, en zijn daarmee een gesprekspartner bij de vraag welke bedrijventerreinen en kantoorlocaties in aanmerking komen voor transformatie. Voor ontwikkelaars en beleggers is het daarom interessant te horen hoe overheden de afweging maken tussen het behoud van ruimte voor werken en het toevoegen van woningen. Daarnaast zal de vraag hoe procedures te versnellen zijn naar verwachting volop aandacht krijgen, gezien het thema van deze editie. Het programma Stedelijke Transformatie presenteert het congres uitdrukkelijk als plek waar praktijkkennis wordt gedeeld, zodat deelnemers lessen uit concrete projecten kunnen meenemen naar hun eigen opgave.

Wat er nu volgt

Het Jaarcongres Stedelijke Transformatie 2025 vindt plaats op donderdag 17 april, in samenwerking met de provincie Noord-Holland. De locatie, het programma en de sprekers worden via stedelijketransformatie.nl bekendgemaakt. Tot die tijd biedt de Winterspecial een inkijk in de projecten en lessen waarmee het programma de afgelopen maanden bezig was.

Bron: Omgevingsweb – Stedelijke Transformatie: Winterspecial en het Jaarcongres · Extra bronnen: NEPROM – aankondiging Jaarcongres Stedelijke Transformatie 2024; Volkshuisvesting Nederland – Jaarcongres Stedelijke Transformatie 2022