De herontwikkeling van het Grand Hotel Central aan de Kruiskade in Rotterdam kan doorgaan. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State heeft op 16 oktober 2024 het hoger beroep van een stichting die het hotel wil behouden ongegrond verklaard (ECLI:NL:RVS:2024:4171).
Sloop achter historische gevel
Het hotel heeft cultuurhistorische waarde: het is een van slechts twee panden in het Rotterdamse centrum die het bombardement van 14 mei 1940 hebben doorstaan. Eigenaar Herbel Beleggingen kreeg in mei 2020 een omgevingsvergunning om het gebouw te slopen met behoud van de voorgevel, het bestaande volume te herbouwen en daar een nieuw, terugliggend volume bovenop te zetten. Het nieuwe hotel wordt ongeveer 56 meter hoog en krijgt 245 kamers. Een stichting met als doel het hotel te promoten maakte bezwaar en ging na een verloren beroep bij de rechtbank in hoger beroep. Omdat de aanvraag eind 2019 is ingediend, gelden nog de regels van vóór de Omgevingswet.
Economisch belang weegt zwaar
De stichting is volgens de Afdeling wel belanghebbende, maar haar bezwaren slagen niet. Het bestemmingsplan staat sloop op gronden met de dubbelbestemming Waarde – Cultuurhistorie 2 alleen toe onder voorwaarden. De stichting vond dat economische belangen daarvoor niet volstaan. De Afdeling ziet dat anders: het college heeft deugdelijk gemotiveerd dat toerisme een belangrijke economische sector is voor Rotterdam en dat de vernieuwde hotelaccommodatie daaraan bijdraagt. Het plan stelt niet als eis dat het om een ander soort zwaarwegend belang moet gaan.
Welstand kijkt naar het exterieur
Ook het betoog dat het interieur mee had moeten wegen, faalt. De planregels beschermen de stedenbouwkundige en architectonische waarden van het pand in zijn omgeving, en daarmee het exterieur. De welstandscommissie hoefde de waardevolle interieurelementen uit een bouwhistorische verkenning daarom niet te beoordelen. De commissie had in april 2020 positief geadviseerd en sprak van een compromisloze restauratie en reconstructie van de oorspronkelijke voorgevel. Over de zijgevel aan een niet openbaar toegankelijke steeg overweegt de Afdeling dat die, net als oorspronkelijk, in baksteen wordt uitgevoerd.
Wat betekent dit?
Met de uitspraak is de vergunning onherroepelijk. Voor ontwikkelaars van monumentale of beeldbepalende panden laat de zaak zien dat behoud van de gevel en een goed onderbouwd economisch belang onder oud planologisch recht voldoende kunnen zijn om sloop van de rest van het gebouw toe te staan. Wanneer de bouw start, volgt niet uit de uitspraak.
